بیماری مو میایی

 

 

نشانه های بیماری


علائم بیماری ابتدا روی گلها ظاهر می شوند. روی گلبرگها، مادگی وپرچمها لکه های قهوه ای بروز می کنندو به سرعت تمام قسمتهای گل ودمگل عفونی می شوند. در شرایط مرطوب تمام قسمتهای عفونی گلها از یک لایه کنیدی های خاکستری متمایل به قوه ای قارچ پوشیده می شود وپس از آن گلها چروکیده وکاملاً خشک شده، دسته های گلهای خشکیده روی درخت آویزان می مانند. گاهی سیخکهای حامل گلهای آلوده نیز مبتلا شده، دچار سوختگی (blight) می گردند.                                              


                                                           

در هوای مرطوب و مواقع بارانی، پوشش خاکستری کنیدی ها روی پوست این سیخکهای عفونی نیز ظاهر شده، صمغ زدگی در آنها دیده می­شود. میوه­های نارس مورد حمله قرار نمی­گیرند. روی میوه هایی که نزدیک به رسیدن هستند لکه های قهوه ای ظاهر شده، به سرعت در تمام گوشت میوه توسعه پیدا می کنند؛ به طوری که پس از مدتی میوه کاملاً می پوسد ودر سطح آن لایه ای از کنیدی ها به رنگ خاکستری تشکیل می شود. لایه متراکم کنیدی ها وبالشکهای قارچی در سطح میوه گاهی در دوایر متحدالمرکز تشکیل می شوند.

گاهی لکه های بزرگ روی میوه ظاهر شده، به سرعت میوه پوسیده، قهوه ای ومومیایی شده،روی درخت آویزان باقی می ماند(شکل3-10) روی میوه آلوی قطره طلا لکه های قهوه ای ظاهر شده وبه سرعت تمام میوه پوسیده،قهوه ای می شود. چون از بافتهای در حال فساد زهرا به ای ترشح شده که موجب خشکیدگی اندامهای آلوده می شود، لذا لایه جدا کننده در برگها ومیوه های آلوده تشکیل نمی شود. به همین علت برگها ومیوه های عفونی روی شاخه ها باقی می مانند ونمی ریزند.

عامل بیماری

 در شکورهای دیگر قارچهای M.fructigena,M.laxa ,Monilnia fructicola باعث ایجاد بیماری پوسیدگی قهوه ای در درختهای میوه هسته دار می شوند. در ایران روی هلو عامل آن Monilia fructigenaگزارش شده است. کنیدی های این قارچ به شکل  دانه های تسبیح هستند که در دسته های متراکم تشکیل می شوند وبرجستگیهای کوچکی به  نام بالشک (اسپورودوکیوم) در سطح  میوه های آلوده به وجود می آیند. قارچ عامل بیماری علاوه برکنیدی، میکروکنیدی واسپرماسی نیزدر محیط کشت و روی میوه­های مومیایی ایجاد می کند.

اندام تولید مثل جنسی قارچ اپوتس است که روی شبه سختینه داخل خاک تشکیل می شود. آپوتس ها فنجانی تا قیفی شکل هستند، پایه های بلند دارند وقطر آنها تا20 میلی متر می رسد (اگاوا ودیگران 1382) ایرانی وهمکاران (1382) عامل بیماری پوسیدگی قهوه ای را روی گیلاس وزردآلو درآذربایجان غربی monilinia laxa گزارش کرده اند ومی نویسند: آپوتس این قارچ به رنگ قهوه ای روشن وقطر دهانه حدود4 وطول پایه 5 میلی متر است. طول اسک ها از53 تا112 میکرومتر تغییر می­کند ودرون هر آسک 8 اسکوسپور یک یاخته ای به ابعاد10×7 میکرومتر وجود دارد.

چرخه زندگی

عامل بیماری به شکل میسلیوم در میوه های مومیایی باقیمانده روی درخت یا شانکرهای سیخکهای مبتلا یا شبه سختینه (اسکلرت دروغی)(یعنی میوه های مومیایی وریخته شده در خاک) زمستان گذرانی می­کند. در بهار میسلیوم، کنیدی تولید می­کند، روی اسکلرت های دروغی آپوتس تشکیل می­شود واسک وآسکوسپور تولید می­نماید. کنیدی­ها واسکوسپورها

هر دو با باد وقطرات باران روی اندامهای گل ومیوه قرارگرفته، موجب آلودگی آنها می گردند. میوه­ها هرچه بیشتر برسند در برابر بیماری حساس تر می­شوند. آلودگی معمولاً از راه زخمهایی که حشرات روی میوه ایجاد می­کنند اتفاق می افتد. ریسه قارچ داخل گوشت میوه به سرعت رشد می­کند ودر مدت کوتاهی تمام میوه پوسیده وقهوه ای می­شود و روی میوه اسپوردوکیوم در دوایر متحد المرکز تشکیل می گردد. میوه های چیده شده از درخت در انبار و هنگام حمل ونقل نیزآلوده می شوند. میوه ها بعد از برداشت، بدون زخم نیزآلوده و عفونی می شوند

مبارزه

برای کنترل بیماری پوسیدگی قهوه­ای وکاهش خسارت آن لازم است درختهای مبتلا را سمپاشی کرد. سمپاشی درختها دو موقع ضرورت دارد: اوایل فصل بهار برای جلوگیری از آلودگی گلها وسیخکها وچند هفته قبل از برداشت محصول برای جلوگیری از آلودگی میوه ها. برای این منظور موقع باز شدن جوانه های گل دوبار به فاصله  15 روز ونیز دوبار دیگر 2 تا3 هفته قبل از رسیدن وبرداشت میوه ها، درختان را باید با یکی از قارچ کشهای کاپتان، تیوفنات متیل، تریفورین یا تیرام سمپاشی کرد.

جمع آوری میوه های مومیایی شده روی درخت یا افتاده روی خاک، هرس وحذف شاخه های آلوده وسیخکهای مبتلاکه حاوی کنیدی ها ومیسلیوم های قارچ هستند وانهدام آنها در کاهش مایه قارچ ودر نتیجه کاهش شدت بیماری موثرند. برای کاهش خسارت بیماری در انبار، لازم است میوه ها به دقت چیده وبا ملایمت جابجا شوند تا مصدوم نگردند.

در سالهای اخیر مطالعاتی در زمینه مبارزه بیولوژیکی با بیماری پوسیدگی قهوه ای میوه های هسته دار با استفاده از Bacillus subtilis نیز انجام شده ونتیجه امیدبخش بوده است.