بیماری های انگور


سفیدک پودری مو یا انگور Grapevine powdery mildew


علایم :
1-پوشش پودری یا گرد آلود خاکستری در دو سطح برگ .
2-پیچ خوردگی برگ .
3-ترد و شکننده شدن دمگل و دمبرگ .
4-لکه های پَر مانند به رنگ تیره در سرشاخه ها .
5-خوشه ها : حبه

ترک خورده و پوسیده و گاهی نقش مشبک در سطح حبه بوجود می آید .
6-در آخر فصل رشد روی میو.ه ها کلیستوتس تشکیل می شود .
 
 
عامل : 


 


Uncinula necator جنسی
Oidium tuckeri غیرجنسی
+ ریسه تولید چنگک –› زائده گوه ای شکل –› نفوذ به کوتیکول –› تولید مکینه .
+ کنیدیوفرهای چند سلولی و کنیدی بی رنگ و استوانه ای شکل .
+ کلیستوتس ابتدا سفید رنگ –› زرد –› قهوه ای . دارای زوائد سر عصایی و حاوی 4 تا 6 آسک . 
چرخه :
زمستانگذرانی در جوانه های خفته بصورت ریسه و کلیستوتس در اندام های آلوده –› آلودگی جوانه های درحال رشد –› میسلیوم به حالت کمون –› فصل بعد –› پوشیده شدن شاخه های جوان در حال رشد با ریسه های سفید رنگ . در اینجا دو حالت ممکن است اتفاق بیافتد : یا –› تولید کنیدی –› پخش با باد –› آلودگی موهای مجاور. یا –› تولید کلیستوتس –› آزاد شدن آسکوسپور در بهار –› آلودگی بافت . 
مبارزه :
1-سم پاشی با گوگرد وتابل ، تریمیدال ، کالکسین .
2-عملیات بهزراعی –› آفتابگیری بوته ها ، ایجاد ردیف ، ممانعت از ایجاد سایه زیاد .
3- استفاده از ارقام مقاوم .
بیماری پوسیدگی خاکستری مو
عامل بیماری: cinerea Botrytis
علایم بیماری:
بیماری روی خوشه انگور بوضوح دیده قابل رویت می باشند .
آلودگی در تمام طول رشد خوشه دیده می شوند. چنانچه آلودگی
قبل از باز شدن گلهای خوشه باشند خوشه های جوان خشک
می شوند.
آلودگی بعد از ظهور گلها سبب پژمردگی خوشه ها می گردد.
در موقع برداشت حبه ها از حساسیت بیشتری برخوردار می شوند.
رنگ حبه های آ لوده خرمایی یا قهوه ای شده و بخشی از خوشه
نیز نرم و خشک می شود.
در الودگی شدید تمامی خوشه خشک می شود.
در حاشیه برگها لکه های قهوه ای یا خرمایی رنگ با خطوط
متحدالمرکز ظاهر می شود.
در روی ساقه ممکن است زخمهای عمیق دراز به وجود می آیند.
مبارزه:
هرس سبز شاخه ها به منظور برقراری تهویه لازم در تابستان
جلوگیری از آلودگی خوشه توسط بیماری های دیگر مثل سفیدکهای
داخلی و غیره
سمپاشی تا چهار نوبت با سموم مجاز مثل بنومیل یا توپسین به هنگام
ریزش گلبرگها -
تشکیل غوره –شیرین شدن غوره ها و سه هفته قبل از برداشت محصول.

تصاویر:

 
 
بیماری سفیدک داخلی(کرکی یاکاذب

 

 

 

  تاریخچه


سفیدک کرکی مو برای اولین بار در جهان درسال 1837 توسط schweinitz درآمریکای شمالی روی موهای وحشی مشاهده و ثبت گردید. بیماری با انتقال پایه‌های مقاوم به فیلوکسرا از امریکا به فرانسه و اروپا منتقل شد. شدت خسارت درفرانسه به حدی بود که صنعت شرابسازی را به رکود کشانید. بیماری در ایران برای اولین بار درسال 1325 توسط اسفندیاری گزارش شد.
عامل بیماری: 
ریسه قارچ عامل بیماری زا Plasmopara viticola  بدون جداره عرضی بوده و فقط حیف های پیر آن  ممکن است گاهی دارای جداره عرضی باشند . قطر ریسه از یک تا 60 میکرون متغییر است فرم جنسی آن اوسپور و فرم غیر جنسی آن زئسپور نام دارد .این بیماری در مناطقی که رطوبت بالاست شیوع دارد . سفیدک داخلی به برگ ها ؛ میوه ها و شاخه ها ی مو صدمه می زند و در اثر مرگ بافت مورد حمله خسارت بیماری ممکن است به 50 تا 75 درصد محصول برسد یا اینکه آن را به طور کلی نابود کند .
علایم:
علایم بیماری روی شاخه، برگ، گل، حبه و سرشاخه های جوان مشهود است ولی بارزترین نشانه های بیماری روی خوشه دیده می شود و بیشترین خسارت هم از آلودگی خوشه ها ناشی می شود.روی سطح حبه های آلوده علایم به راحتی قابل تشخیص است. پوشش سفید متمایل به خاکستری (بور) روی حبه ها به خصوص در اطراف دم گاه آن ها که توده میسلیوم و کنیدی های قارچ عامل بیماری است، به وجودمی آید. زیر پوشش یاد شده در سطح پوست حبه ها لکه های نکرونیک دیده می شود که رنگ آن ها قهوه ای متمایل به تیره است. صدمه قارچ به پوست و نکروز شدن آن ها باعث ترکیدگی حبه ها می شود و راه نفوذ قارچ های دیگر را فراهم می سازد. حمله بیماری به دانه  ها در اوایل تشکیل باعث ریزش زیاد از حد حبه های تازه تشکیل شده و خوشه تنک می شود آلودگی خوشه ها موجب ریزش حبه ها، کثیف شدن و ترکیدگی آن ها می شود و گاهی همراه با پوسیدگی و ترکیدگی همراه است.نشانه های بیماری روی تمام قسمت های سبز درختان به خصوص روی برگ ها، جوانه ها وخوشه ها دیده می شود. برگ ها از همان ابتدا تا موقعی که به طور کامل برسند، مورد حمله قرار می گیرند، ولی وقتی طول آن ها بین 2 تا 3 سانتی متر باشد بسیار حساس است و با افزایش سن برگ ها از حساسیت آن ها کاسته می شود. نخستین علایم بیماری روی برگ به طور معمول در سطح بالایی آن ظاهر می شود. لکه های بیماری معمولا در وسط و گاهی در حاشیه پهنک به صورت لکه هایی رنگ پریده بروز می کند و خیلی زرد است و حالت شفاف روغنی به خود می گیرد. در سطح زیرین برگ در محل لکه های روغنی در هوای مرطوب، لکه هایی پیدا می شود که سطح آن ها پوشیده از قارچ است و حالت کرکی و پنبه ای دارد. پهنک برگ در محل لکه ها خیلی زود قهوه ای می شود و اندام های غیرجنسی خشک موجب انهدام قسمت هایی از پهنک برگ می شود. برگ های مسن اگر مورد حمله قرار گیرد لکه ها کوچک و زاویه دار می شود و برگ حالت موزائیکی به خود می گیردحبه های انگور از همان اوایل پیدایش تا وقتی اندازه آن ها به 5/2 تا 3 میلی متر می رسد آلوده می شود. حبه های بزرگ معمولا مورد حمله قرار نمی گیرد و چنان چه آلوده شود قهوه ای، چروکیده و خشک می شود. سرشاخه های مبتلا، ضخیم و بدشکل می شود و ممکن است انتهای آن ها پیچیدگی پیدا کند و روی آن ها پوشش سفید قارچ ظاهر  شود که مانند دیگر اندام ها باعث قهوه ای شدن و خشک شدن آن ها می شود. عامل بیماری قارچی به نام Plasm opara viticola است
چرخه بیماری:عامل سفیدک مو زمستان را به صورت اووسپور در داخل برگ های مرده و گاهی در میوه و شاخه مرده می گذراند.در برخی از نقاط قارچ ممکن است زمستان را به صورت ریشه در شاخه های آلوده نیز بگذراند.برگ های مرده در زمستاه می پوسند و اووسپور ها را آزاد می کنند . در شرایط بارانی فصل بهاراووسپور ها به وسیله باران و یا باد بر روی گیاهان منتقل شده اند و یا در سطح خاک هستند جوانه می زنند .  اسپوری که دراثراین جوانه زدن تولید می شود؛ زئسپور هایش با آب و باد به برگ های خیس نزدیک به سطح خاک منتقل می شوند و آنها را آلوده می کنند. رخنه قارچ از طریق روزنه های زیر برگ انتقال پیدا می کند ؛ سپس ریسه در داخل فضا های بین سلولی برگ منتشروبا فرستادن هوستوریم های کروی به داخل سلول ها مواد غذایی خود را کسب می کنند ریسه ها به رشد خود ادامه داده و وقتی که فضای خالی بین روزنه ها در زیر ایجاد می شود درپشت برگ تولید توده ای از قارچ می کند . ضمن پیشرفت بیماری سلولهاپلاسمیده گشته از بین می روند وهیف ها توسط باد و باران پخش وبه گیاهان مجاور انتقال پیدا می کنند . وقتی اسپورانژیوم ها در سطح خیس برگ قرار می گیرند جوانه زده سپس از طریق روزنه ها آلودگی های ثانویه را بوجود میاورند.
مبارزه:
زهکشی تاکستان به منظور کاهش رطوبت وهرس سر شاخه های آلوده  وجمع آوری و زیر خاک کردن یا سوزاندن برگ ها  واستفاده از واریته های مقاوم  واستفاده از قارچکشهای کاپتان زینب مانب و محلول بردو
مبارزه شیمیایی:
 مبارزه شیمیایی در مناطقی که بیماری شیوع دارد بهترین روش مبارزه است. قارچ کش های معدنی مانند نمک های مس، دی تیوکار بامات ها و گروه فتالمیدها به عنوان سم پاشی های پیش گیری کننده توصیه می شود. قارچ عامل بیماری در برابر این قارچ کش ها مقاومت نشان نمی دهد و مدت دوام قارچ کشی آن 7 تا 10 روز است.2 گروه از قارچ کش های سیستمیک روی سفیدک داخلی مو بسیار موثر است. وقتی آن ها را به کار ببریم وارد گیاه می شود و 3 خاصیت دارد. بر اثر بارندگی قارچ کش ها از بین نمی رود، خواص معالجه کنندگی دارد و بالاخره اندامی که بعد از سم پاشی تشکیل می شود از آلودگی به بیماری آن ها جلوگیری می کند. فواصل مصرف آن ها حدود 14 روز است. فسفو تیل آلومینیوم و متالاکسیل از این 2 گروه است مصرف مداوم این قارچ کش ها باعث ایجاد مقاومت در قارچ عامل بیماری می شود بنابراین نبایدچند سال پشت سر هم تنها از این قارچ کش ها استفاده کرد.
کنترل:
1_کاپتان wp 50 % و 3 درهزار
 
2_زینب wp 80 % و 3-2.5 درهزار
 
3_مانب wp 80 % و 2.5- 2 درهزار
 
توصیه‌ها: نوبت اول سمپاشی قبل از گلدهی و تکرار آن هر 10- 7 روز بر اساس نیاز انجام شود. هرس  
 
سبز در کاهش بیماری موثر است..
 

بیماری ویروس برگ باد بزنی مو


عامل بیماری: Grapevine fanleaf virus
علایم بیماری :
روی پایه های مبتلا شاخه های کوتاه و برگها می شوند.
روی برگها لکه هایی ظاهر شده و میوه های ریز خوشه
در اوایل فصل می ریزند گاهی حبه های انگور بی دانه
میشوند.
مبارزه:
انتخاب قلمه سالم و ضد عفونی خاک با بکار گیری
متیل بروماید به نسبت 400 تا 800 کیلو در هکتار
یکماه قبل از موستان در مبارزه علیه این بیماری
موثر است.
 
بیماری آنتراکنوز مو


عامل بیماریSphaceloma ampelinum :
علایم بیماری:
بیماری در قسمتهای هوایی وجوان مودیده می شود .روی ساقهِِِِِِ- دمبرگ-
پیچک لکه های قهوه ای رنگ بیضی شکل ایجاد می شود که اغلب توسعه
انها توسط لایه چوب پنبه ای محدود می شود.
روی برگ لکه های مدوربه صورت بافت مرده(نکروتیک)ایجاد می شود
و در صورتی که برگ خیلی جوان باشد ناحیه آلوده بعد از خشک شدن از
متن برگ جدا شده و برگ منظره غربالی میگیرد.
روی حبه ها ی انگورلکه های گرد به رنگ قهوه ای با حاشیه تیره ظاهر
می گردد .لکه ها ممکن است به هم متصل شده لکه های بزرگ و نا منظمی
به وجود می آ یند.
مبارزه:
- کشت ارقام مقاوم مانند نیا گارا – کنکورد
- هرس شا خه های آلوده
- سم پاشی در دو نوبت زمستان با محلول سولفات مس پنج در صد و در
بهار با کپتان و یا توپسین به نسبت دودر هزار
 
 
بیماری پوسیدگی سیاه مو


عامل بیماری: Guignardia bidwellii
علایم بیماری:

در اواخر بهار لکه های متعدد گرد و پراکنده به رنگ
قرمز در برگها ایجاد می شود. لکه ها غالبا در سطح
رویی برگ ودر بین رگبرگها ایجاد می گردند. زمانی که
اندازه لکه ها به 2 تا 3 میلیمتر می رسد به رنگ قهوه ای
یا خاکستری با حاشیه ی سیاه در می آ یند.
Phyllostcta در سطح لکه ها پیکنیدیوم های جنس
به صورت نقاط سیاه به شکل حلقه نزدیک به حاشیه
لکه های قهوه ای ایجاد می گردند.
روی شاخه- پیچک – دمبرگ - محوراصلی و رگبرگها
لکه هایی فرو رفته به رنگ بنفش مایل به سیاه ظاهر
می شوند و حاوی پیکنیدیوم های پراکنده هستند.
لکه ها روی حبه های انگور نیز در زمانی که رشدشان
به نصف رسیده باشد بوجود می آیند.
این لکه ها در ابتدا تقریبا سفیدند ولی به زودی با یک
حلقه قهوه ای با حاشیه سیاه احاطه می شوند.
پیکنیدیوم های سیاه نیز در سطح لکه های حبه انگور
ایجاد می گردند.
در نهایت تمام حبه ها به سرعت پوسیده و چروکیده شده
و به رنگ سیاه در می آیند.
مبارزه:
- سمپاشی موستان ها در سه بار با به کارگیری بنومیل
یا فربام دو درهزار درست قبل از شکوفه دهی و بلا فاصله
بعد از شکوفه دهی وهمچنین دوهفته بعد از سمپاشی
دوم بیماری را کنترل می کند.
کاپتان فولیت تریادیمفون و قارج کشهای مسی نیز علیه این
بیماری موثرند.
 
 
سفیدک سطحی مو (انگور)


عامل بیماری:  فرم جنسی   Uncinula necato
  فرم غیر جنسی  Oidium tuckeri
علائم:
علائم این بیماری در حبه های انگور بصورت لکه های نکروتیک شبکه ای ظاهر شده که بتدریج از کپک سفید پوشیده شده و شکاف بر می دارند، در برگها بصورت نقطه های نکروتیک، لکه های بیرنگ شفاف و کپک پودری سفید خاکستری در سطح فوقانی نمایان می شود. محور اصلی خوشه و دم میوه علفی، نکروز شده و شاخه های جوان به سبب آلودگی، رشد نامنظم داشته و کوتاهتر و ضعیف می باشند.
بیولوژی:
  فرم جنسی پاتوژن یک آسکومیست و فرم غیر جنسی یک دئوترومیست است. پاتوژن بصورت میسلیوم روی شاخه ها و همچنین بصورت اندامهای جنسی(کلیستوتسیوم) در برگ های ریخته شده پای درختان زمستان گذرانی می کنند. در فصل بهار آلودگی توسط میسلیوم شروع می شود. از میسلیوم های  موجود در سطح میزبان کنیدیوفور های حامل کنیدی ها منشا می گیرند و کنیدی ها پس از جدا شدن از کنیدیوفور ها توسط باد و دیگر ناقلین جابجا شده و آلودگی بدین صورت در فصل بهار و تابستان انتشار می یابد. آلودگی در دمای ۳۵-۵ درجه سانتی گراد و در رطوبت بالای ٪۳۰ امکان پذیر است. دمای اپتیمم برای آلودگی ۲۵ درجه سانتی گراد است. باران سبب توقف فعالیت پاتوژن می شود.
تاریخچه پیدایش:
سالها تصور می‌کردند که اصل و مبدا سفیدک حقیقی مو از آمریکا است ولی طبق بعضی از شواهد و مدارک موجود مبدا آن از سرزمین ژاپن است. ابتدا چنین به نظر می‌رسید که در اروپا این بیماری چندان مورد توجه واقع نمی‌شده است. بطور کلی این بیماری از لحاظ تاریخی یکی از قدیمی‌ترین بیماری قارچی است در اواخر قرن گذشته شدیدا به تاکستانهای فرانسه حمله کرده است.
تاریخچه پیدایش بیماری در ایران:
در ایران برای اولین بار در فاصله سالهای 1251-1250 این بیماری در ارومیه دیده شده است. همچنین طبق اطلاعات کسب شده ابتدا در نواحی مرکزی ارومیه بروز کرده و بعدا به سایر نقاط شمالی و غربی و جنوبی و بعضی نقاط دیگر سرایت کرده است.
مناطق انتشار در ایران:
در ایران بیماری سفیدک مو در نقاط آذربایجان ، خراسان و اطراف تهران ، زنجان ، اراک ، قزوین ، اصفهان ، ارومیه ، فارس ، کاشان ، کرمانشاه ، گلپایگان ، خرم آباد ، محلات و بطور کلی در کلیه استانهای ایران در تمام نقاط انگورخیز ایران به چشم می‌خورد.
مبارزه زراعی:
مبارزه زراعی عبارت است از انتخاب پایه‌های مقاوم به بیماری. رسپس های آمریکایی به این بیماری نسبتا مقاوم بوده و خیلی بندرت آثار بیماری را نشان می‌دهند. خاصیت ابتلا به بیماری سفیدک در گونه‌های آمریکایی تقریبا صفر است. بنابراین می‌توان با استفاده از این گونه‌ها و واریته‌های مشتق از آنها کاملا از بیماری جلوگیری کرد. امروزه در بیشتر بنگاههای کشاورزی آمریکا و فرانسه مشغول ایجاد و تهیه گونه‌های هیبرید مقاوم به این بیماری هستند و تاکنون قدمهای موثری در این راه برداشته شده است.


مبارزه شیمیایی:
شدت خسارتی که به وسیله بیماری سفیدک مو بوجود می‌آید موجب شده است که یک سلسله تحقیقات موثر دامنه‌داری از نظر مبارزه عملی و اطمینان‌بخش انجام می‌گیرد. برای این کار از ترکیبات و مواد شیمیایی مختلفی استفاده به عمل آمده است که می‌توان به گوگرد ، الوزال ، کاراتان اشاره کرد.      

بیماری گال طوقه یا سرطان درخت انگور


عامل بیماری : باکتری Agrobacterium vitis است که فقط به انگور و گل داودی حمله می کند . باکتری سال ها در گال های قدیمی , مو های آلوده ,بقایای گیاهی آلوده در خاک زنده باقی می ماند.باکتری می تواند از طریق زخم ها وارد گیاه گردد و اغلب در بافت های آوندی بدون علائم درانگور از قبل وجود دارد.اگرچه مو ها به طور سیستماتیک الوده می شوند , یا بدون علائم , باکتری به ندرت در نوک شاخه سبز مو ها یافت می شود.
خسارت سرمای زمستان با ایجاد زخم ها محل هایی برای ورود باکتری فراهم می کند .بعد از ورود باکتری از طریق زخم , قطعه کوچکی از DNA آن به داخل DNA گیاه منتقل می گردد. DNA بیگانه ,سلول های طبیعی گیاه در محل زخم را به سلول های تومور تبدیل می سازد.به محض ایجاد تغییر شکل , سلول های تومور خود به خود تکثیر می یابندو مواد خاصی تولید می گردد که برای باکتری می تواند به آسانی قابل استفاده باشد.در نتیجه گال بوجود می آید .
علائم : گال های گوشتی به طور نمونه در طوقه و روی 60 سانتی متری اول تنه انگور بالای خط خاک دیده می شوند.گال های بزرگ ممکن است به طور سریع بوجود آیندو دور تنه درخت جوان انگور را در یک فصل احاطه نماید.انگور های دارای گال به طور کلی شاخه های جوان ضعیفی تولید می کنندو قسمت های بالای محل دارای گال ممکن است از بین بروند.خوشه های کم و ضعیف تشکیل می گردد. گال ها بندرت روی ریشه ها دیده می شوند اما باکتری ممکن است سبب ایجاد زخم های مرده تیره رنگ روی ریشه گردد.
کنترل زراعی :
1- برای کاشت از پایه و قلمه های عاری از بیماری استفاده شود.
2- انگور های آلوده را از باغ خارج کنید و ابزار های هرس را با ماده سفید کننده یا با الکل اتیل 70% ضدعفونی کنید.
3- از وارد کردن هر نوع زخم به قسمت نزدیک به پایه درخت اجتناب گردد.
4- کنترل نماتد های مضر خاکزی ممکن است به کاهش شیوع این بیماری کمک نماید.
5- جایگزینی پاجوش ممکن است از قسمت زیر محل دارای گال در گیاهان پیوند نشده پرورده شود.
6- خیس کردن قلمه های خواب در آب گرم 54درجه به مدت 30 دقیقه ممکن است به حذف بیشتر باکتری ها کمک نماید.

کنترل شیمیایی ک کارایی سموم مانند ترکیباتی مسی , سایر سموم و انتی بوتیک رضایت بخش نیست و از این رو توصیه نمی شوند. از ماده ای به نام گالکس( Gallex) برای رنگ کردن گال های بسیار جوان جهت کاهش نمو بیشتر آنها استفاده می شود.